Bài viết được đăng sẽ nhận nhuận bút theo quy chế của Tòa soạn
Khi biết Hà có em bé, cuộc sống của Hà trở thành tròn đầy, tôi nghĩ đây là thời điểm ăn nhập để chúng tôi làm cùng nhau, việc này tốt cho cả hai. Mình có nhiều việc phải làm, tôi làm âm nhạc quá mệt mỏi nhưng nó là công việc của mình. Trước nay tôi cũng nghĩ những chuyện thực dụng chủ nghĩa, mình phải viết thế này thế kia để có nhiều fan, nhạc được lòng số đông… Bây giờ thì tôi không nghĩ đến chuyện đó nữa.
Mất cái đó thì thôi. Ai biết đến nhạc sĩ khí nhạc giỏi như anh Trần Mạnh Hùng, ai đã viết về anh ấy, định hướng để tầng lớp ghi nhận anh ấy và âm nhạc phát triển đúng như tiềm năng sáng tạo của người Việt? tuấn kiệt không được đánh giá đúng thì nguy hại lắm.
Cánh cung là cái neo lại, cái giúp cho mũi tên bay đi, thì mãnh lực nằm ở thứ đứng lại. Như một khuynh hướng cơ bản của mọi nghệ sĩ, khi viết, tôi gắng lý giải bằng âm nhạc của mình, rằng tình ái và Lương Tâm con người vẫn đẹp và vẫn cấp thiết trong cuộc sống, cuộc sống hôm nay hay bao nhiêu ngày tháng nữa.
Tùng Dương thật may mắn bởi hào kiệt sẵn có và điểm rơi lý tưởng: thành công từ một chương trình không chiêu trò, vào những năm tháng chưa có cái gọi là showbiz.
Mình phải biết lược bỏ, lấy phần then chốt tinh túy nhất để cảm nhận thì mọi chuyện may ra rành mạch hơn. - Đúng là khi chúng ta trẻ, đời sống chạm vào mình mới ngân lên được. Hấp lực ngoạn mục như thế, cũng thật khó cưỡng? - Tôi thấy đấy là sự lầm lẫn. Muốn như vậy thì cũng không cực đoan ngay được, phải có tuổi.
Đến tuổi tôi với anh, chẳng còn gì rung lên được nữa, thay vào đó chúng ta sẽ nhìn xói móc. Nếu muốn chê, tất nhiên ai cũng có điểm để chê, nhưng tôi cũng đố người khác viết phức tạp như tôi đấy! Nếu cứ hài lòng những loại âm nhạc dễ vào tai ngay, thuần túy ngay thì làm gì có cái mới? Tính tôi rất lì, điều gì là nhận mặt của mình thì mình cứ kệ rồi mọi người sẽ hiểu, tôi rất tin vào khán giả và thời kì, dù nhiều khi tôi cũng thấy buồn khi buộc phải chọn tâm thế đó.
- Cá nhân tôi Bây giờ nghe lại "Cánh cung 1" vẫn thấy xúc động, có nhẽ tôi thấy lại thời tuổi xanh trong trẻo của mình. Khiêm nhường và tự tôn, vững vàng với xác tín riêng, Bảo thuộc số ít nghệ sĩ vẫn bảo toàn được sự thuần khiết và trong sáng của mình, trước những quay quắt của showbiz.
Như bài hát lấy làm chủ đề của "Cánh cung 3" - “Chuyện của dữ - Chuyện của chúng ta”: dù bạn thấy tình là đêm hay ngày, u tối hay đau buồn, thì điều đấy chỉ là do chủ quan nhận thức của bạn thôi. Hiện giờ nhìn showbiz tôi thấy chán lắm. Khép lại tuổi tìm kiếm công chúng - Tôi vẫn luôn băn khoăn, tại sao anh chọn "Cánh cung" làm tượng trưng cho một tuổi âm nhạc của mình nhỉ? - Hình tượng cánh cung có ấn tượng rất mạnh với tôi, cái cảm giác căng đầy sinh lực.
Người thành công nhờ THTT có thể đúng ở 1-2 năm đầu tiên nào đấy, nó gây được hiệu ứng nào đấy - chẳng hạn như Uyên Linh. - Tôi có nghe Hà nói, đĩa này sẽ để Đỗ Bảo muốn làm gì thì làm, cô ấy trọng! Nhưng tôi không tin một cá tính như Hà lại để yên cho người khác “muốn làm gì thì làm”? - Có những việc Hà áp đặt tôi, và cũng có những điều tôi áp đặt Hà. Còn nếu chỉ toàn khôn ngoan, láu cá thì mọi sáng tạo của họ không còn thành thật… - Đó là điều quan yếu nhất để một người nghệ sĩ đi được đường dài.
Tôi chủ quan cho rằng, rất lâu nữa Hà Trần mới có một đĩa nhạc như thế - Nghe lại hệ thống tình khúc của Đỗ Bảo, thấy tinh thần tựu chung lại là rất đứng đắn, tinh khiết, xây dựng.
Là việc đúng thì ai cũng phải nghe thôi, một cách làm việc tuân theo bất cứ điều gì hợp lý và bởi sự tôn trọng. Cái chính của một bài hát đối với tôi là cần đến đâu, mình làm đến đấy. Có những bài trong album 1 tôi chịu không thể viết lại được. - Ai nói vậy thì họ hãy viết những nhạc điệu như tôi viết đi! Nhạc sĩ hiện viết được một câu nhạc và lời hay còn khó, chứ đừng nói có nguyên một bài hay, đây là tôi nói với cái nhìn nghề.
"12 bài hát của album 'Chuyện của mặt trời - Chuyện của chúng ta' là nơi tôi gắng cô đọng lại những gì tôi gọi là 'ảo tưởng', từ cuộc sống của tôi và cuộc sống chung của chúng ta, đặc biệt là những mộng tưởng về tình ái, về Lương Tâm con người, những điều tôi vốn quan tâm và muốn cụ thể hóa theo đúng những gì đã phản ánh vào tôi suốt thời gian qua.
Tôi mới giật mình nhớ ra những người sáng tác chủ chốt của nền âm nhạc lâu rồi họ không ngồi viết, mà chuyên chú đi làm nhà sản xuất, bầu sô, giám khảo.
Showbiz sản sinh các loại chiêu trò dắt mũi khán giả, giới trẻ nhìn vào các quy luật của showbiz giờ thì họ thoát ra bằng niềm tin nào? Tây có gì thì bê về dùng, sáng tạo của người Việt là gì nếu không phải toàn những ngôn ngữ lửng lơ, sự sính ngoại. - Khi giao bài cho một diva có tiếng rằng oắt, anh yêu cầu cô ấy điều gì không? - Lần này tôi thích Hà hát đơn giản thôi.
Ai làm kinh tế thì phải chiều số đông công chúng, chứ nghệ sĩ hay trí thức đầu tiên phải tỉnh ngủ và bản lĩnh, tôi nghĩ đó cũng là cách một xã hội trở nên văn minh, đương đại hơn
Bạn có để ý, nhiều người trẻ khác đang bị nhấn vào một tầng lớp rối ren và thực dụng chủ nghĩa, thay vì học nhạc để mài giũa thì đã học rất nhiều từ những sai hỏng của lớp đàn anh đàn chị mình, lo thành thợ mưu sinh thì làm sao mà thành công được? - thời cơ với người trẻ có ít đâu - truyền hình thực tiễn (THTT) chẳng hạn? - Tôi vẫn nghĩ THTT không phải là một phép màu.
Chúng ta già đi, sẽ có những kinh nghiệm, kỹ thuật, thủ pháp… Nhưng nghệ thuật là của tuổi trẻ, các sáng tác sống mãi của các nhạc sĩ đi trước đã cho ta thấy điều đó. - Nhiều người cũng nói với tôi điều ấy. Tôi thấy mình nên làm bằng cách của mình, không dựa tăm tiếng người khác, tôi biết Hà có giận tôi ít tháng.
- Trong một lần chuyện trò, anh có nói rằng nhiều nhạc sĩ đang quên rằng công việc của mình là phải ngồi mà viết nhạc.
Nếu không đổi thay nhịp độ và nghĩ suy của những thế hệ làm nghề hiện giờ thì rất khó khăn cho lớp trẻ, tôi từng trẻ và gặp khó khăn rưa rứa nên tôi hiểu. Tôi muốn mang cái gì đó tốt đẹp đến cho mọi người, trước tiên là bạn bè, khán giả của mình, bằng âm nhạc khi mà tôi vẫn vui vẻ ra đường với quần cộc, dép da và áo phông rẻ tiền.
- Tôi nghĩ thế này không biết có đúng không, sự ngây thơ hay trong trẻo cũng cần tư chất, như là nhân tài hay sự sáng ý vậy… Có người có bẩm chất như thế, sự ô nhiễm xung quanh không làm đục được họ, nó chỉ ảnh hưởng phần nào thôi, chứ cái cốt lõi của người ta không bị mất.
Như tôi, có khi phải miễn cưỡng đeo cặp kính để nhìn thế cục màu hồng, miễn cưỡng trang bị cho mình dụng cụ để nhìn cuộc sống đỡ thất vọng khi cần, chứ không thì bỏ âm nhạc lâu rồi. Tôi không nói album đã hay chưa, nhưng với sự đầu tư ấy, thì tôi tin phải rất lâu nữa Hà mới có được.
Những nhạc sĩ lớn của Việt Nam, đi trước như Trịnh Công Sơn, Văn Cao, hay Phạm Duy, cũng như nhiều nhạc sĩ sau này, đã làm rất tốt vai trò của mình, họ đã hướng và mở ra con đường đúng đắn cho những người trẻ được đi, đi đúng, một khi ta có thể ngộ ra.
Sau đây tôi muốn làm việc với những ca sĩ trẻ, một thế hệ mới. Còn tình ái vẫn luôn như quạ, tồn tại độc lập và mãi mãi, vẫn cháy sáng đâu đó ở ngoài xa, cho dù hầu như ta không để ý đến, không đoái hoài đến, đó là thảm kịch của chúng ta một khi chỉ nhìn vào những ảo mộng.
Một lúc nào đấy trong hành trình của bạn mình, sự xuất hiện của mình sẽ rét mướt như một sự san sẻ. Cả nước biết đến họ là một chuyện, điều đó không có ý nghĩa gì giống như thành tựu nghề. Ca sĩ trẻ hiện giờ loay hoay lắm, không ít người giỏi nhưng họ đã mất hoặc rất dễ đánh mất đi thời kỳ vàng để phát triển năng lực của mình.
- Fan của Đỗ Bảo và Hà Trần phải mất công đợi đến hơn chục năm, cuối cùng mới có một album riêng của hai người. Người đâu mà thật thà… - có nhẽ ý kiến của tôi khi nghĩ suy về tình yêu luôn thế.
Xúc cảm tinh khôi ấy đúng là chỉ xuất hiện khi người ta còn rất trẻ, mọi thứ mới va đập vào mình lần đầu. Album không dễ nghe nhưng có ma lực, giai điệu đều hay, không ít bài phức tạp, đó là tôi tự đánh giá.
Nhưng vì hồi đấy Hà đã nức danh, tôi chỉ là khuân mặt mới vừa có sản phẩm hòa âm cho "Nhật thực". Nói là mình phải tự kỷ ám thị thì nặng nề, nhưng đúng là phải “trừ” đi những nguyên tố từ bên ngoài, những gì lỡ gây ô nhiễm trong mình và làm mình bị sai lạc đi.
- Nghĩa là anh ao ước đến lúc mình sẽ không bận lòng đến những cám dỗ về thương mại và thị trường, độ "hot", đĩa bán có chạy… - Ừ, đúng rồi. - Tôi cũng hiểu tâm trạng đó của bạn. Có thể nói giản dị rằng 'chuyện của quạ' là những câu chuyện về tình muôn đời, còn 'chuyện của chúng ta' là những chuyện về tâm hồn lương thiện như một điểm khởi đầu mỗi đời người, hai điều mà tôi cảm thấy luôn có thể nương cậy để nhận thức vạn vật, tôi luôn có thể tin vào.
Như Bà Tưng, cũng cả nước biết đó thôi. Trong một từng lớp ai cũng chỉ nhìn thấy cái bề nổi, bao nhiêu người có trình độ tâm huyết thì họ ẩn đi. "Cánh cung 3" là khép lại tuổi tôi quãng công chúng của mình. Cách đây 13 năm tôi viết bài báo đầu tiên về Đỗ Bảo, khi đó Bảo đang là sinh viên của trường Nghệ thuật Hà Nội, đang dựng không gian âm nhạc cho “Nhật thực” của Ngọc Đại và Trần Thu Hà.
Bảo sâu sắc hơn những thanh niên ở tuổi mình, có vẻ dễ tổn thương vì những ô nhiễm ngoài đời sống. 9 năm qua với 3 album "Cánh cung", tôi chưa từng gắng chụp một bộ ảnh đẹp nằm mơ để trưng ra với khán giả nhưng CD của tôi ra đều được đón nhận theo cách không giống như album nào khác, các bài hát của tôi đã mang về cho thế cục, cho giới trẻ những cảm thức tốt đẹp hơn và còn dai sức qua thời gian thì tôi đâu cần phải tránh né.
Người thực dụng nhìn vào có thể thương cảm rằng tôi AQ, lỗi thời… Sao cũng được, còn tôi cũng có thể nghĩ trái lại, và thế cuộc còn dài. Còn số đông công chúng giờ có bổn phận gì đâu, họ chỉ biết đến tiêu khiển, cười đùa vớ vẩn để rồi quên là đủ, nghệ sĩ và công chúng đều loạn.
Số đông sơ suất thức thì con cái chúng ta sẽ nhận được gì từ chúng ta đây? - Anh có nghĩ âm nhạc của mình nâng đỡ được cho ai không? - Có chứ! Trước mắt là cho chính tôi! Nếu không phải vì điều đó, còn lý do gì để tôi viết nhạc? Người ta mang tiền đến, mình từ chối để sống theo cách của mình, bị gọi là dở hơi, gàn, nhưng tôi tự thấy cuộc sống của mình mọi thứ rất rõ ràng sáng tỏ, tôi muốn kiếm tiền sạch vì tôi tự trọng
CD này tụ hội những phức hợp cảm xúc cực mạnh, lời ca cho người ta du lãm vào một vùng mới lạ, nó có thể hơi hỗn độn. Lần này, Bảo đến cùng Trần Thu Hà, cuộc trở lại ngoạn mục và bằng lòng cho ắt những ai yêu mến âm nhạc của hai người bọn họ.
Con người chúng ta cứ mất tiền, mất thời kì, mất dần lương tâm, mất một cách vô thức. Chắc sẽ không bao giờ có một vị trí như Tùng Dương nếu thiếu vắng sự tương trợ của những người tâm huyết và trình độ.
Nhưng sự thơ ngây muốn cũng không cố được, không học được. Còn nhìn chung, nhiều yếu tố xuất hiện từ THTT rồi biến mất, họ tình cờ mang vai trò tiêu khiển cho khán giả trong một thời kì tạm, rất ngắn ngủi của show game đó thôi.
Theo dõi Hà cả chặng đường mới rồi, tôi thấy Hà cũng gặp những khó khăn nhất quyết với những hoạt động âm nhạc ở hải ngoại. Hiện thời nhìn mà xem, thiếu vắng sự sáng tạo kinh khủng, mọi người xào xáo từ những chất liệu cũ để kiếm sống, các nhóm lợi. Chân dung anh trong âm nhạc (nếu có thể nói như thế) là một người đàn ông đàng hoàng và đáng tin.
100 người thì ai cũng kêu ca cuộc sống, chẳng có mấy ai cảm thấy yên thân. Tôi nhìn giá trị của con người như thế. Những đời gần đây như Đinh Mạnh Ninh, Nguyễn Đình Thanh Tâm, Việt Anh, Hoàng Quyên, Hương Tràm. Giờ nhìn showbiz tôi thấy chán lắm - Anh nói “Chuyện của mặt trời - Chuyện của chúng ta” là album mang nhãn “Cánh cung” rốt cục của mình.
Tôi vẫn luôn chờ mỗi xuất hiện mới của âm nhạc Đỗ Bảo, như tin cẩn một giá trị đẹp và tử tế. Phức tạp là bởi vì trong mình cứ ngồn ngộn chất liệu, chứ viết một cái A-B xinh nó đơn giản lắm, đó là công việc của sinh viên của tôi khi bắt đầu viết.
Đơn giản là Hà đã có riêng Đỗ Bảo dành hẳn ra một năm rưỡi chăm nom cho sản phẩm này, cũng là trông nom cho chính tôi nữa. Mặt khác, ca khúc cũng phải được san sớt, ít nhiều có sự lan tỏa ở đời thực, ở đúng xứ sở của nó, điều đó không thể nằm ngoài mục tiêu của người viết.
Trân trọng!. - Các chương trình THTT vẫn mời tôi, nhưng tôi nghĩ đó không phải là việc của mình. " Nhạc sĩ Đỗ Bảo Bài: Quỳnh Tun - Ảnh: Trọng Đức Hãy gửi thông báo, bài viết và hình ảnh bạn có cho chuyên mục tiêu khiển của Đẹp Online tại đây.
Chả mấy nghệ sĩ thực thụ nghĩ đến dân tộc mình, mai sau diện rộng nơi con cái mình sẽ đón nhận một môi trường nghệ thuật của chúng. Thiếu hay thừa một tí đều không ổn, xúc cảm vừa đủ cần thiết chính là sự tinh tế. Nổi tiếng là một chuyện, vấn đề là người nổi tiếng ấy sẽ đi đến đâu? Ở thời điểm này, mọi giá trị trồi sụt, nghệ sĩ, đặc biệt là nghệ sĩ trẻ, biết thế nào mà đi, đi vào chỗ đông đúc có khi là đi vào chỗ sai.
Nguyên Thảo, Khánh Linh, Hà Linh… là những tỉ dụ điển hình trong số các ca sĩ khá trẻ thúc nhất mà tôi biết, sao có vẻ họ cứ loay hoay mãi. - Thì anh vẫn bị mang tai mang tiếng người viết nhạc phức tạp đấy thôi, cả phối khí và ca khúc đều cứ phải “tầng nọ lớp kia”. Hiện trong nghề nghệ thuật, tôi chỉ thấy người ta học cách sống với những mộng ảo, chưa kể còn bè cánh vớ vẩn, cả nghệ sĩ và truyền thông đều có hiện tượng bè cánh, thì cái sơn hà này nguy.
Mà khi thiếu vắng nghĩa vụ, sự sáng tạo, thì ai cũng mất mát đi cái gì đấy mà tự mình không biết. Hà phải thanh tú, an nhiên. Ái tình cuộc sống và nghề nghiệp được giữ từ chính con mắt thơ ngây cảm nhận cuộc đời ấy. - Tôi vẫn cho rằng nghệ sĩ phải bảo toàn được con người ngây thơ thì họ mới sáng tạo được. Cái bề nổi của sự vật hiện tượng không quan trọng bằng sự khiêm nhượng của thứ mà ta không nhìn thấy, có thể nó gần như cách ta nói đến cái gọi là nền tảng.
- Có khi người trẻ thấy đấy là con đường ngắn nhất, đơn giản nhất để đi đến thành công. - Trong thời thế này, rất cần những nghệ sĩ còn "trong lành", để họ nói ngôn ngữ công bằng có lý. Anh và Hà tìm được nhau rất sớm, sao dự án chung lại muộn màng đến vậy? - Năm 2002, Hà đã muốn hát cả album "Cánh cung 1".
Tôi muốn sự tự tại tinh thần của người nhạc sĩ và ca sĩ và cần sự thấu hiểu của Hà, thì Hà và tôi có thể hy vọng một đĩa nhạc không tệ, chủ quan tôi cho rằng rất lâu nữa Hà Trần mới có một đĩa nhạc như thế.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét